Κυριακή, 13 Μαρτίου 2016

Εθνικός και Κοινωνικός διάλογος για την παιδεία

Θόδωρος Σταυριανόπουλος
Msc Ηθική Φιλοσοφία - Μαθηματικός
Διευθυντής 2ου ΓΕΛ Καλαμάτας 

Κ α λ α μ ά τ α     2 0 1 6

Δυο λόγια από καρδιάς…

    Τη συμμετοχή μου στο κάλεσμα του Υπουργού Παιδείας Κου Φίλη για εθνικό κοινωνικό διάλογο για την παιδεία τη θεώρησα υποχρέωση διότι ως ενεργός πολίτης επί σειρά ετών έχω υπηρετήσει το συνδικαλισμό και τα κοινά από διάφορες άμισθες θέσεις. 
    Μετά από εμπεριστατωμένη και κατά κάποιον τρόπο αναλυτική θεματική ανάλυση καταθέτω σκέψεις-προτάσεις και απόψεις που πορεύονται με περίσκεψη προκειμένου να δώσουν λύσεις και να συμβάλλουν στον ορθολογισμό και την βελτίωση εργασιακών - λειτουργικών και μορφωτικών ζητημάτων που διαχρονικά ταλανίζουν το χώρο της Παιδείας. 

    Εκτιμώ ότι κάποια στιγμή η παιδεία στην πράξη θα αντιμετωπισθεί ως προτεραιότητα και οι όποιες αλλαγές συμβούν θα αποτελέσουν αληθινές- ειλικρινείς μεταρρυθμίσεις και όχι ευχολόγια.
    Θα είναι χρήσιμο ο Κος Φίλης να μη διαβεί τη πεπατημένη προηγούμενων Υπουργών Παιδείας που όλο μεταρρύθμιζαν τότε που είμαστε «πλούσιοι» και δυστυχώς όπως ομολογούν συνάδελφοι εκπαιδευτικοί που μέσω των Ευρωπαϊκών προγραμμάτων Erasmus και Comenius τα τελευταία χρόνια έχουν επισκεφθεί ευρωπαϊκά σχολεία έχουν διαπιστώσει διαφορετικά σχολεία να λειτουργούν εκεί. 

Καλαμάτα 10-03-2016
Θόδωρος Σταυριανόπουλος

Περιεχόμενα
1. Εισαγωγή
2. Αξιοποίηση Νέων Τεχνολογιών
3. Αποκέντρωση της Εκπαίδευσης
4. Αξιολόγηση
5. Επιμόρφωση
6. Στόχοι – πιστοποιημένες γνώσεις
7. Ωράριο Εκπαιδευτικών – Μαθητών
8. Γραμματειακή υποστήριξη- Γραφειοκρατία
9. Μεταγραφές
10. Ενισχυτική διδασκαλία - Πρόσθετη διδακτική στήριξη
11. Σχολικοί Σύμβουλοι – Υποδιευθυντές-Τομεάρχες (Συντονιστές)
12. Απασχόληση των καθηγητών εκτός σχολείου
13. Καθιέρωση  Ψυχολόγου-Κοινωνικού λειτουργού στα σχολεία. Κάπνισμα.
14. Απουσίες
15. Διορισμοί
16. Εκδρομές
17. «Φυσικώς Αδύνατοι» (Φ.Α.)
18. Αποσπάσεις
19. Επιλογή στελεχών
20. Αδικίες κατά τις πανελλήνιες εξετάσεις
21. Ενστάσεις για το παραδοσιακό σχολείο
22. ΕΠΑΛ
23. ΚΕΣΥΠ
24. Μαρτυρίες γονέων
25. Τελικά συμπεράσματα
26. Αντί επιλόγου

Εισαγωγή

    Εκπαιδευτικοί που τα τελευταία χρόνια έχουν επισκεφθεί ευρωπαϊκά σχολεία μέσω των προγραμμάτων Erasmus και Comenius έχουν διαπιστώσει διαφορετικά σχολεία να λειτουργούν σε άλλα ευρωπαϊκά κράτη.
    Η παιδεία στη χώρα μας συνηθίζεται να αποτελεί προτεραιότητα προεκλογικά. Η παιδεία πάντα μεταρρυθμίζεται κάνοντας πειραματισμούς στα εκπαιδευτικά συστήματα. Η παιδεία είναι δωρεάν αλλά ο κάθε εργαζόμενος διαθέτει σημαντικό μέρος από το μισθό του για εξωσχολική συμπληρωματική γνώση των παιδιών του. Θεωρούμε ότι η παιδεία είναι δημόσιο αγαθό. Η πολιτεία έχει υποχρέωση να την παρέχει δωρεάν σ’ όλους όσους το θελήσουν.
     Το σχολείο πρέπει να παρακολουθεί από κοντά τις επιστημονικές και τεχνολογικές εξελίξεις, αλλά παράλληλα να στηρίζεται στα ιδεώδη των ανθρώπινων δικαιωμάτων, του αλληλοσεβασμού, της ειρήνης και της δημοκρατίας.
     Εκείνο που έχει αξία είναι να δημιουργηθεί ένα σχολείο που να αναδεικνύει τις δεξιότητες του μαθητή, ένα σχολείο που να μην εξαντλεί οικονομικά την οικογένεια να δημιουργηθεί ένα σχολικό περιβάλλον που δεν θα εξαντλεί τον μαθητή και που θα είναι ευχάριστο γι’ αυτόν.
     Σήμερα το εκπαιδευτικό μοντέλο είναι βασισμένο στην αποστήθιση κι όχι στην ανάπτυξη της δημιουργικής σκέψης. Το λύκειο εξαντλεί τη λειτουργία του στην προετοιμασία του μαθητή για τις εξετάσεις εισαγωγής  του στα ΑΕΙ. 
    Κάθε υπερβολή δημιουργεί ένα ελάττωμα αλλά και κάθε ελάττωμα μια υπερβολή. Ως γνωστόν οι κεκράκτες  παντού και πάντα εκτελωνίζουν εμπάθεια και συμφέρον. Δεν θέλω να συνεργήσω στη δημιουργία αυτής της ζύμης, τρέχω μπροστά από τις εξελίξεις και αφήνω άλλους αφειδώλευτα να είναι οι διαπρύσιοι δήθεν προστάτες και διαχειριστές της εκπαίδευσης. 
    Έχουν χορτάσει τα αυτιά μου να ακούν περί εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων στο χώρο της παιδείας. Στη χώρα μας, επιχειρείται κάθε φορά να αλλάξει η εκπαίδευση αλλάζοντας συνήθως το σύστημα πρόσβασης των μαθητών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση ή το πολύ – πολύ αλλάζοντας βιβλία και αναλυτικά προγράμματα. Η ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας πρέπει να αντιληφθεί ότι «για να αλλάξεις την εκπαίδευση, πρέπει να αλλάξεις τον εκπαιδευτικό», αυτή η χιλιοειπωμένη διατύπωση απεικονίζει, σε σημαντικό βαθμό, την ιεράρχηση των στόχων μιας εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης. Δεν χρειάζεται πολλή σοφία για να καταδειχθεί ο καταλυτικός ρόλος του εκπαιδευτικού.  Άλλωστε όλα τα στοιχεία της εκπαίδευσης (βιβλία, αναλυτικά προγράμματα, διδακτική μεθοδολογία, εργαστήρια, νομοθεσία κλπ) δοκιμάζονται και κρίνονται στα χέρια, στον τρόπο εργασίας του εκπαιδευτικού. Άρα προαπαιτούμενο στην επιτυχία κάθε μεταρρύθμισης είναι η διαρκής επιμόρφωση του εκπαιδευτικού.
    Θεωρώ ότι στο εκπαιδευτικό σύστημα κάτι δεν πάει καλά. Υπάρχει ένα κενό ανάμεσα σ’ αυτό που διδάσκεται στα σχολεία και σ’ αυτό που ζητείται να εξετασθεί ο μαθητής στις πανελλήνιες εξετάσεις. Έτσι ο υποψήφιος για να φθάσει σε ικανοποιητικό επίπεδο προετοιμασίας χρειάζεται συμπληρωματική γνώση. Έτσι το σύστημα αφήνει ανοιχτή την πόρτα στην παραπαιδεία και δεν δημιουργεί προϋποθέσεις κατάργησής της. Άρα πέφτει στο κενό η εκάστοτε συνθηματολογία που ακούει στο «δωρεάν παιδεία».
    Οι άνθρωποι πολλές φορές σκοντάφτουν πάνω σε ψεύδη και ανακρίβειες. Μετά καλό είναι να σηκώνονται και να συνεχίζουν το δρόμο τους προβληματισμένοι. Οι καταστάσεις βελτιώνονται μόνο όταν λέγονται τα πράγματα με το όνομά τους και όταν με επιχειρήματα  αντιδρούμε δημιουργώντας ανάχωμα βελτίωσης στους παραπάνω από εμάς. Στη χώρα μας όμως διαχρονικά οι χθεσινοί συνδικαλιστές  «καταλαμβάνουν» υψηλές  διοικητικές θέσεις και στη συνέχεια  αβαντάρουν τις εκάστοτε ηγεσίες του Υπουργείου Παιδείας προκειμένου να κάνουν τις υποτιθέμενες μεταρρυθμίσεις.  

Αξιοποίηση Νέων Τεχνολογιών

    Οι νέες Τεχνολογίες (διαδίκτυο και Η/Υ) μπορούν να γίνουν αναπόσπαστο κομμάτι της μαθησιακής διαδικασίας και να ενσωματωθούν στην καθημερινή σχολική πρακτική. Ο ρόλος του καθηγητή έτσι γίνεται καθοδηγητικός ενώ οι μαθητές  αντλούν  πληροφορίες από το διαδίκτυο. Στο   πλαίσιο αυτό ο εκπαιδευτικός χρησιμοποιεί σύγχρονες μεθόδους διδασκαλίας όπως εργασία σε ομάδες , καταιγισμός ιδεών , παιχνίδι ρόλων και άλλες ενώ περιορίζεται η εισήγηση. Τουλάχιστον στα μαθήματα που δεν συμμετέχουν στις εξετάσεις οι μαθητές θα έχουν το κίνητρο της ενεργητικής και της αναληπτικής μάθησης και δεν θα έχουν ένα παθητικό ρόλο.
Προϋποθέσεις:
Όλα τα σχολεία να έχουν γρήγορη πρόσβαση στο διαδίκτυο και σύγχρονο εξοπλισμό.
Ουσιαστική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών όλων των ειδικοτήτων στην αξιοποίηση των Νέων Τεχνολογιών στο γνωστικό τους αντικείμενο 
Κάθε μαθητής να έχει laptop.


Αποκέντρωση της Εκπαίδευσης

    Το κύτταρο του εκπαιδευτικού συστήματος είναι η σχολική μονάδα. Κάθε σχολική μονάδα θα πρέπει να έχει το περιθώριο διαμόρφωσης της δικής της εσωτερικής εκπαιδευτικής πολιτικής. Έτσι θα ανταποκρίνεται αποτελεσματικότερα στις ανάγκες των μαθητών και της περιοχής  της, λαμβάνοντας υπόψη  τα κοινωνικά , οικονομικά, εργασιακά και πολιτισμικά χαρακτηριστικά τους. Στο πλαίσιο αυτό προτείνεται η σχολική μονάδα να μπορεί να προσφέρει  μια σειρά επιλεγόμενων μαθημάτων (π.χ. τοπική ιστορία ή αγωγή υγείας) που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των μαθητών.

Αξιολόγηση

    Πρέπει να υπάρξει πλήρης εξασφάλιση της διαφάνειας, έτσι ώστε όλοι να πειστούν ότι δε θα πέσουν θύματα κομματικών ή άλλων διώξεων. Επίσης ο εκπαιδευτικός να ξέρει ότι αν το αποτέλεσμα της αξιολόγησης δεν είναι θετικό, δεν θα κινδυνεύσει σε καμία περίπτωση η θέση του και η επαγγελματική του αξιοπρέπεια.
    Η αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου και των εκπαιδευτικών πρέπει να αποτελεί  συστηματική διαδικασία αποτίμησης του βαθμού επίτευξης των εκπαιδευτικών στόχων και εντοπισμού των προβλημάτων και να συμβάλει στην επίλυσή τους. Σε καμία περίπτωση η αξιολόγηση δεν πρέπει να έχει χαρακτήρα τιμωρητικό. Η διαδικασία αξιολόγησης να καθορίζεται με κριτήρια αντικειμενικά και επιστημονικώς αξιόπιστα.
    Προτείνεται μια τριμελή ομάδα εκπαιδευτικών οι οποίοι θα μπουν στην τάξη το Σεπτέμβρη και αφού καταγράψουν τη δυναμικότητα του συγκεκριμένου τμήματος θα συμφωνήσουν με τον εκπαιδευτικό για τους στόχους που πρέπει να κατακτηθούν μέχρι τον Ιούνιο. Η ομάδα αυτή θα επισκέπτεται σε τακτά και προκαθορισμένα χρονικά διαστήματα (δύο ή τρεις φορές) το τμήμα και θα παρακολουθεί την εξέλιξη του με ερωτηματολόγια, μέχρι τον Ιούνιο. Το τελικό ερωτηματολόγιο στους μαθητές θα δείχνει το ποσοστό % επίτευξης των στόχων σε μια κλίμακα οι διαβαθμίσεις της οποίας μπορούν να καθορισθούν από κάποια επιστημονική επιτροπή. Αυτό το ερωτηματολόγιο θα δίνει το τελικό αποτέλεσμα της αξιολόγησης. Αντίστοιχο ερωτηματολόγιο θα συμπληρώνει και ο ίδιος ο εκπαιδευτικός, το οποίο αργότερα θα εξετάζεται κατά πόσο συμφωνεί με τα συμπεράσματα στα οποία έχει καταλήξει η τριμελής επιτροπή. Τα ερωτηματολόγια πρέπει να είναι σταθμισμένα. Αυτή η στάθμιση θα πρέπει να είναι απολύτως επιστημονική και να λάβει υπ’ όψη της γεωγραφικές, οικονομικές, πολιτιστικές κλπ διαφορές. Θα πρέπει λοιπόν η χώρα (και όχι τα σχολεία) να χωριστεί σε ζώνες και στην καθεμιά απ’ αυτές να υπάρχουν διαφορετικά ερωτηματολόγια.     
    Για να υπάρξει ένα τέτοιο σύστημα, αναγκαία προϋπόθεση είναι να προϋπάρχει ένας λειτουργικός, οργανωμένος και σωστά στελεχωμένος φορέας επιμόρφωσης, προφανώς σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια. 
    Δεν μπορεί να υπάρξει αξιολόγηση χωρίς επιμόρφωση. Η αξιολόγηση αφορά όλο το εκπαιδευτικό σύστημα όπως βιβλία , αναλυτικά προγράμματα και  τα στελέχη της διοίκησης της εκπαίδευσης.

Επιμόρφωση

    Η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών πρέπει να είναι συνεχής, ουσιαστική και μακράς διάρκειας με απαλλαγή από τα διδακτικά καθήκοντα. Η επιμόρφωση οφείλει να συμβάλλει στη συνεχή ανανέωση της επιστημονικής και παιδαγωγικής κατάρτισης των εκπαιδευτικών. 
    Στοχευμένη ετήσια επιμόρφωση ανά ειδικότητα με υποχρεωτικό χαρακτήρα και παράλληλη απαλλαγή από τα διδακτικά καθήκοντα. Να γίνεται σε πανεπιστημιακά ιδρύματα από πανεπιστημιακούς ειδικευμένους σε τέτοιου είδους θέματα.  Στα αντικείμενα της επιμόρφωσης να περιλαμβάνονται η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών στην τάξη, η εφαρμογή στην πράξη σύγχρονων διδακτικών μεθόδων καθώς επίσης μαθήματα παιδαγωγικών, ψυχολογίας και διδακτικής.
    Στοχευμένη επιμόρφωση μέσα στη σχολική μονάδα με ανατροφοδότηση και με τη συνεργασία των σχολικών συμβούλων και των καθηγητών της κάθε ειδικότητας.
    Επίσης στις πανεπιστημιακές σχολές από τις οποίες αποφοιτούν ειδικότητες που οδηγούν στην Δευτεροβάθμια εκπαίδευση πρέπει να αυξηθούν τα μαθήματα που διδάσκονται και που αφορούν την παιδαγωγική, την ψυχολογία και την διδακτική ώστε ο αυριανός δάσκαλος και καθηγητής να είναι πιο σχετικός με την εκπαιδευτική διαδικασία.

Στόχοι – πιστοποιημένες γνώσεις

    Για την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου είναι απαραίτητο να τεθούν μετρήσιμοι διδακτικοί στόχοι σε κάθε τάξη και σε κάθε μάθημα. Τα αναλυτικά προγράμματα και τα βιβλία να συντάσσονται σύμφωνα με αυτούς τους στόχους. Η αξιολόγηση των μαθητών επίσης να βασίζεται στους διδακτικούς στόχους.
    Σε αυτό το πλαίσιο μπορεί να τεθούν οι παρακάτω στόχοι:
Α. Όλοι οι απόφοιτοι της Γ’ Γυμνασίου πρέπει να έχουν πιστοποιημένες γνώσεις επιπέδου First Certificate στην Αγγλική γλώσσα.
Β. Όλοι οι απόφοιτοι της Γ’ Γυμνασίου να έχουν πιστοποιημένες δεξιότητες στη χρήση  Η/Υ  επιπέδου ECDL.

Ωράριο Εκπαιδευτικών - Μαθητών

     Κατηγορείται ο εκπαιδευτικός ότι το εβδομαδιαίο διδακτικό του ωράριο  που κυμαίνεται από 18-23 ώρες  είναι σε σχέση με άλλους εργαζόμενους μικρό. Εδώ όμως μιλάμε για καθαρή απασχόληση με 20-25 έφηβους μαθητές στη τάξη και όχι για δουλειά γραφείου που μπορείς τις μισές ώρες από το 8-ωρό σου να απολαμβάνεις τον καφέ σου. Επίσης πέρα από το διδακτικό ωράριο που ανέφερα υπάρχουν και τα διοικητικά καθήκοντα, όπως εφημερίες, καταχώριση απουσιών, ενημέρωση γονέων, συμπλήρωση βιβλίων σχολείου, διοργάνωση εορτών και άλλων εκδηλώσεων. Ο εκπαιδευτικός δεν τελειώνει φεύγοντας από την δουλειά του όπως συμβαίνει σε άλλους εργαζόμενους. Μεταφέρει και εργασία στο σπίτι, είτε για να διορθώσει γραπτά διαγωνίσματα, είτε για να προετοιμάσει διαγωνίσματα, ή και να προετοιμαστεί για τα μαθήματα της επόμενης μέρας.
    Ο εκπαιδευτικός κλασικών ειδικοτήτων δεν πρέπει να μετακινείται σε περισσότερα από δύο σχολεία για συμπλήρωση ωραρίου.
    Το ωράριο των Διευθυντών δεν πρέπει να ξεπερνά τις 2-3 ώρες την εβδομάδα σε σχολεία πάνω από 100 μαθητές. Τα σχολεία αυτής της δύναμης πρέπει να έχουν όλα έναν τουλάχιστον Υποδιευθυντή. Για τους Υποδιευθυντές το ωράριο να μην ξεπερνά τις 12 ώρες την εβδομάδα προκειμένου να αποτελέσει κίνητρο για την θέση και σε άλλους ικανούς και άξιους εκπαιδευτικούς.
    Επίσης στα εργαστηριακά μαθήματα των ΓΕΛ κατά την διάρκεια των εργαστηριακών ωρών να παρευρίσκονται δύο εκπαιδευτικοί όπως συμβαίνει στα ΕΠΑΛ.

Εφημερίες

      Αν η πολιτεία θέλει τον εκπαιδευτικό απερίσπαστο στο εκπαιδευτικό του έργο θα πρέπει να τον απαλλάξει από τις εφημερίες. Οι ευθύνες μιας εφημερίας είναι πολλές. Ο εκπαιδευτικός με το χτύπημα του κουδουνιού δεν μπορεί ξαφνικά να βρεθεί από κάποιον όροφο του σχολείου στο προαύλιο γιατί πρώτα έχει να συμπληρώσει το βιβλίο ύλης, να υπογράψει το απουσιολόγιο και να βγάλει τους μαθητές από την τάξη. Έτσι άθελα του μπορεί να βρεθεί κατηγορούμενος για κάποιο ατύχημα μαθητή που μπορεί να συμβεί. Επίσης  με το χτύπημα του κουδουνιού ο εφημερεύων πρέπει να ξαναβρεθεί πάλι στην τάξη. Αν όμως ο εφημερεύων κατά την διάρκεια της εφημερίας του συγχυσθεί από την συμπεριφορά κάποιου μαθητή τότε επιστρέφοντας στην τάξη θα έχει απολέσει την ηρεμία του και αυτό θα είναι εις βάρος του μαθήματος που ακολουθεί. Για αυτό καλό είναι ο εκπαιδευτικός να απαλλαγεί από εφημερίες και αυτές να μεταβιβαστούν στο καθηκοντολόγιο των Σχολικών Φυλάκων αφού πρώτα αλλάξει το  ωράριό τους από 2μ.μ. – 10 μ.μ. σε 8π.μ.-16μ.μ. και αφού επίσης  η δικαιοδοσία τους υπαχθεί στην δικαιοδοσία και στις εντολές του Διευθυντή της Σχολικής Μονάδας.

Επίδοση βαθμών

      Η επίδοση των βαθμών των μαθητών να δίνονται απογευματινές ώρες. Αυτό θα συμβεί 2-3 φορές το χρόνο. Έτσι δεν θα λείψουν οι γονείς από τις εργασίες τους και δεν θα χαθούν χιλιάδες εργατοώρες από τις εργασίες τους κάνοντας χρήση της γονικής άδειας.

Ωρολόγιο πρόγραμμα

     Στο σχολικό πρόγραμμα του μαθητή να αυξηθούν οι ώρες διδασκαλίας μαθημάτων επιλογής και μαθημάτων που αναδεικνύουν δεξιότητες στους μαθητές. Αυτά τα μαθήματα να καλύπτουν την 6η και 7η ώρα όπου ο μαθητής είναι κουρασμένος. Ο σχηματισμός τέτοιων τμημάτων μπορεί να γίνεται και με συμμετοχή 5-6 μαθητών.


Γραμματειακή υποστήριξη - Γραφειοκρατία

    Συνάδελφοι εκπαιδευτικοί μέσω των Ευρωπαϊκών προγραμμάτων Erasmus και Comenius τα τελευταία χρόνια έχουν επισκεφθεί ευρωπαϊκά σχολεία άλλων χωρών (και μάλιστα Μεσογειακών όπως Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία), διαπίστωσαν ότι σε όλα υπάρχει σημαντική γραμματειακή υποστήριξη, που βοηθάει την καλύτερη οργάνωση και διοίκηση του σχολείου, την συνεχή και άμεση επικοινωνία με τους γονείς, την διοργάνωση εκδηλώσεων και υλοποίηση εκδηλώσεων κλπ. Στη χώρα μας όλα αυτά γίνονται από τους εκ περιτροπής εκπαιδευτικούς ή και τον διευθυντή επιφορτίζοντας τους με εργασίες που τους αποσπούν από το εκπαιδευτικό ή διοικητικό έργο. Οι σχολικές μονάδες για να λειτουργούν εύρυθμα χρειάζονται γραμματειακή υποστήριξη. Αυτό πρέπει να συμβεί σε όλα τα σχολεία που ο πληθυσμός τους ξεπερνά τους 100 μαθητές.
     Τέλος θα πρέπει κάποια στιγμή να μιλήσουμε και για τη μείωση της γραφειοκρατίας που αποτελεί εκτός των άλλων ανασταλτικό παράγοντα για κάθε επιθυμητή δράση. Για παράδειγμα, δεν μπορεί για την πραγματοποίηση μιας διδακτικής επίσκεψης εκτός σχολείου, ακόμη και στην ίδια πόλη να απαιτείται ένας μεγάλος αριθμός εγγράφων και εγκρίσεων. Υπεύθυνες δηλώσεις γονέων και άδεια του Διευθυντή αρκούν νομίζω. Θα πρέπει η υπογραφή του Διευθυντή Σχολικής Μονάδας και τα όσα δηλώνει ή καταχωρεί στο σύστημα my school να είναι αξιόπιστα. Θα πρέπει αν υπάρχει διάθεση για την μείωση της γραφειοκρατίας οι πάνω απ, αυτόν να τον εμπιστευτούν. Από εκεί και πέρα να είναι υπόλογος στη νομοθεσία και να υπάρχουν αυστηρές κυρώσεις για όποια ανακρίβεια ή ατασθαλία διαπιστωθεί. Επίσης η τεχνολογία πρέπει να αποτελέσει σύμμαχος και αντίδοτο στην καταπολέμηση της γραφειοκρατίας.

Μεταγραφές

    Οι μεταγραφές των μαθητών να γίνονται έγκαιρα και με μεγάλη αυστηρότητα να εφαρμόζεται ο νόμος. Στα σχολεία να λειτουργούν τόσες αίθουσες όσες προβλέπονται από την κατασκευή τους. Να τηρούνται οι υγειονομικές προδιαγραφές λειτουργίας των αιθουσών καθώς και η αναλογία τετραγωνικών μέτρων ανά μαθητή.

Ενισχυτική διδασκαλία – Πρόσθετη διδακτική στήριξη

    Ο θεσμός της ενισχυτικής διδασκαλίας και της πρόσθετης διδακτικής στήριξης πρέπει να στηριχθούν αφού με τον τρόπο που γίνονται σήμερα τείνουν να απαξιωθούν. Θα πρέπει να ξεκινούν με την έναρξη της σχολικής χρονιάς πριν οι μαθητές εγγραφούν και ξεκινήσουν στα φροντιστήρια. 
Να είναι εφικτή η δημιουργία ολιγομελών τμημάτων  
Να πληρώνονται οι εκπαιδευτικοί που εργάζονται χωρίς καθυστερήσεις . 


Σχολικοί Σύμβουλοι – Υποδιευθυντές-Τομεάρχες (Συντονιστές)

    Ο θεσμός του σχολικού συμβούλου πρέπει να ενισχυθεί γιατί μπορεί να προσφέρει στην αναβάθμιση του παραγόμενου εκπαιδευτικού έργου.
    Να προβλέπεται μεγαλύτερος αριθμός σχολικών συμβούλων για κάθε ειδικότητα έτσι ώστε ο σύμβουλος να βρίσκεται πιο κοντά στον εκπαιδευτικό καθώς και να ανταποκρίνεται καλύτερα στις επιμορφωτικές ανάγκες των εκπαιδευτικών.
    Κάθε σχολική μονάδα με αριθμό μαθητών μεγαλύτερο του 100 πρέπει να έχει έναν υποδιευθυντή και ο αριθμός υποδιευθυντών μετά  να αυξάνει ανάλογα με τον αριθμό των τμημάτων που έχει κάθε σχολική μονάδα.
    Παράλληλα να δημιουργηθεί στα μεγάλα Γενικά Λύκεια των αστικών κέντρων ο θεσμός των Τομεαρχών (συντονιστών ειδικοτήτων). Θα είναι υπεύθυνοι για τον συντονισμό και την αντιμετώπιση των  παιδαγωγικών  ζητημάτων αλλά και διδακτικής που προκύπτουν ανά ειδικότητα στις μεγάλες σχολικές μονάδες της Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Απασχόληση των καθηγητών εκτός σχολείου
    Η μεγάλη ζήτηση για σχολές Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης και ο ανταγωνισμός μεταξύ των υποψηφίων των Εισαγωγικών εξετάσεων έχει δημιουργήσει μια “αγορά” εκπαιδευτικών υπηρεσιών με τη μορφή μαθημάτων κατ’ οίκον , τα λεγόμενα ιδιαιτέρα μαθήματα. Το φαινόμενο τα τελευταία χρόνια έχει πάρει  μεγάλες διαστάσεις και στα ιδιαίτερα δραστηριοποιούνται όχι μόνο αδιόριστοι εκπαιδευτικοί αλλά και μόνιμοι. 
    Προτείνεται οι μόνιμοι εκπαιδευτικοί να μπορούν νόμιμα να παραδίδουν ιδιαίτερα μαθήματα κατ’ οίκον δίνοντας αποδείξεις παροχής υπηρεσιών. Η μη νομιμοποίηση και απαγόρευση έχει ως αποτέλεσμα την φοροδιαφυγή τεράστιων ποσών. Επίσης προτείνεται τα εισοδήματα των μονίμων εκπαιδευτικών που προέρχονται από ιδιαίτερα να φορολογούνται αυτόνομα και τα έσοδα του κράτους από αυτή την δραστηριότητα να διατίθενται αποκλειστικά στην Εκπαίδευση.

Καθιέρωση ψυχολόγου-κοινωνικού λειτουργού στα σχολεία - Κάπνισμα

    Τα ενδοοικογενειακά προβλήματα μέρα με την μέρα πολλαπλασιάζονται. Στα σχολεία φοιτούν παιδιά «διαλυμένων οικογενειών», παιδιά οικογενειών με προβλήματα ανεργίας, παιδιά μονογονεϊκών οικογενειών. Η βία μέσα και έξω απ’ τα σχολεία χρόνο με το χρόνο αυξάνεται. Η εγκληματικότητα τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργήσει πολλά θύματα σε σχολεία του εξωτερικού με ένοπλους μαθητές που αντιμετωπίζουν ψυχολογικά προβλήματα. Ευτυχώς στην χώρα μας δεν έχουν ακόμη συμβεί αντίστοιχα ένοπλα περιστατικά. Αν όμως δεν παρθούν σύντομα μέτρα είμαστε βέβαιοι ότι θα έχουμε και στα σχολεία μας αντίστοιχα περιστατικά. Γι’ αυτό κρίνεται επιτακτικά απαραίτητη η καθιέρωση του ψυχολόγου ή του κοινωνικού λειτουργού σε πρώτη φάση σε ομάδα σχολείων και στη συνέχεια σε κάθε σχολική μονάδα. Επίσης καλό θα ήταν να μην μεταδίδονται από τα ΜΜΕ ένοπλα περιστατικά που συμβαίνουν στο εξωτερικό γιατί η δημοσιοποίηση αυτή μπορεί να δημιουργήσει μιμητές. 

Σχολικό περιβάλλον

    Τα περισσότερα σχολικά κτίρια είναι παλαιά και χρειάζονται συντήρηση και αναβάθμιση. Το σχολικό περιβάλλον πρέπει να είναι ελκυστικό τόσο για τους μαθητές, όσο και για τους εκπαιδευτικούς. Η συντήρηση των κτιρίων είναι και θέμα ασφάλειας των ατόμων της σχολικής κοινότητας. Από την άλλη θα μπορούσε να υπάρξει αναβάθμιση των σχολικών κτιρίων με αρχιτεκτονικές παρεμβάσεις, χρήση φιλικών προς το περιβάλλον μεθόδων πχ πράσινες ταράτσες, αξιοποίηση της ηλιακής ακτινοβολίας για παραγωγή, χρήση (και γιατί όχι μεταπώληση) της ηλιακής ενέργειας, εξωραϊσμός του αύλειου χώρου, δημιουργία σύγχρονων αθλητικών εγκαταστάσεων (σε όλα τα ευρωπαϊκά σχολεία υπάρχει κλειστό γυμναστήριο για την απρόσκοπτη άθληση των μαθητών ανεξάρτητα καιρικών συνθηκών, όπου μεταξύ των άλλων χρησιμοποιείται και για εκδηλώσεις). 

Κάπνισμα

     Η αντιμετώπιση του καπνίσματος στο σχολικό χώρο αποτελεί ένα μεγάλο πρόβλημα. Θα πρέπει να δημιουργηθούν χώροι καπνίσματος για τους καθηγητές αλλά και για τους μαθητές αν θέλουμε να διαφυλάξουμε το κύρος του σχολείου. Έτσι θα σταματήσουν οι καθηγητές να καταφεύγουν για κάπνισμα στην κεντρική είσοδο του σχολείου και οι μαθητές στις τουαλέτες και σε άλλα απόκρυφα σημεία, παίζοντας κρυφτούλι με τους εφημερεύοντες καθηγητές. Οι καπνιστές μαθητές θα προσκομίζουν στο σχολείο στην αρχή της χρονιάς υπεύθυνη δήλωση των κηδεμόνων τους ότι, είναι ενήμεροι και ότι τους επιτρέπου να καπνίζουν.

Απουσίες
Α) Κατάργηση των αδικαιολόγητων απουσιών. Τι νόημα έχουν! Ας αυξηθούν οι δικαιολογημένες απουσίες αν χρειάζεται.
Β) Αυτά που συμβαίνουν στα σχολεία τον τελευταίο ενάμιση μήνα των μαθημάτων σχετικά με την προσέλευση των μαθητών της Γ’ Λυκείου είναι απερίγραπτο. Όλοι οι μαθητές ξαφνικά αρρωσταίνουν. Ο κάθε μαθητής προσκομίζει στο σχολείο ιατρικές γνωματεύσεις και δικαιολογεί την απουσία του ενώ δεν είναι το ίδιο απών και το απόγευμα από το φροντιστήριο. Αυτό έχει διπλό αρνητικό αποτέλεσμα από τη μια διαλύονται τα σχολεία και από την άλλη άνευ λόγου το δημόσιο καλείται να πληρώσει ένα τεράστιο ποσό για ανύπαρκτα νοσήλια μαθητών. Επίσης εδώ παρατηρείτε και μια αντίφαση σ’ αυτά που προτείνει το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. Το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο προτείνει η διδακτέα ύλη να τελειώνει την τελευταία εβδομάδα του σχολικού έτους και από την άλλη τα σχολεία ιδιαίτερα η Γ’ Λυκείου δεν έχει μαθητές τον τελευταίο και πλέον μήνα των μαθημάτων.  

Επιστολή εκπαιδευτικού

Αγαπητέ Κε Υφυπουργέ
   Όπως ίσως σας είναι γνωστό, κάθε χρόνο, τον τελευταίο μήνα πριν τις πανελλαδικές εξετάσεις, σχεδόν όλοι οι μαθητές της Γ' Λυκείου - υποψήφιοι για την τριτοβάθμια εκπαίδευση - "αρρωσταίνουν" σε όλη τη χώρα. Εκμεταλλευόμενοι τις 164 απουσίες που έχουν δικαίωμα να κάνουν, επισκέπτονται γιατρούς κάθε ειδικότητας και προσκομίζουν "γνωματεύσεις" για τη δικαιολόγηση των απουσιών τους. Ο πραγματικός βέβαια λόγος αυτών των απουσιών είναι η καλύτερη προετοιμασία τους για τις επικείμενες εξετάσεις και γίνεται ασφαλώς με τη σύμφωνη γνώμη των γονέων τους. Δεν θα σταθώ στην αξιολόγηση αυτού του υπαρκτού φαινομένου (εδώ και δεκαετίες), ούτε έχω σκοπό να σχολιάσω (προς το παρόν)το εάν είναι πιο σωστό ή όχι αυτή η προετοιμασία να γίνεται εντός της σχολικής μονάδας. Αναφέρομαι σήμερα μόνο στο οικονομικό σκέλος αυτού του φαινομένου. Ο αριθμός των υποψηφίων τη φετινή χρονιά ανέρχεται στις 90.000. Έστω οι 70.000 από αυτούς κάνουν κατά μέσο όρο 6 επισκέψεις σε γιατρούς, ώστε να αποκτήσουν τα απαραίτητα δικαιολογητικά. 420.000 επισκέψεις επί 10 € έκαστη δημιουργούν μια επιβάρυνση στα ασφαλιστικά ταμεία ύψους 4,2 εκ. €.
    Μήπως θα ήταν πρακτικότερο και οικονομικότερο (στις δύσκολες αυτές ώρες που διέρχεται η οικονομία) να εκδοθεί μια εγκύκλιος που θα επιτρέπει στους γονείς των μαθητών (μόνο της τελευταίας τάξης) να δικαιολογούν οι ίδιοι τις απουσίες αυτές προσκομίζοντας στο σχολείο υπεύθυνη δήλωση ότι το παιδί τους απουσιάζει με σκοπό να έχει περισσότερο χρόνο να προετοιμαστεί για τις πανελλαδικές εξετάσεις (κάτι που τουλάχιστον είναι αληθινό); 

Με τιμή
Δρέτας Γιώργος
Καθηγητής-Οικονομολόγος
Σχόλιο

     Η κατάργηση των απουσιών θα απαλλάξει τα σχολεία από ένα γραφειοκρατικό βάρος καθώς και από ένα σημαντικό οικονομικό κόστος. Αντί αυτού θα μπορούσε ο μαθητής για να συμμετάσχει στις εξετάσεις του Ιουνίου να μην έχει ξεπεράσει ένα μέγιστο αριθμό απουσιών τον οποίο θα καθόριζε το Υπουργείο Παιδείας. Στους καλούς μαθητές θα μπορούσε να ήταν ο αριθμός απουσιών μεγαλύτερος. Ένα παράλογο που συμβαίνει σήμερα. Μαθητής με 51 αδικαιολόγητες απουσίες μένει στην ίδια τάξη, ενώ η φοίτηση ενός μαθητή με 164 απουσίες (δικαιολογημένες οι πάνω από τις 50) θεωρείται επαρκής.
     Η καταχώριση των απουσιών μπορεί να γίνεται ηλεκτρονικά από τον διδάσκοντα με ειδικά κομπιουτεράκια (βλέπε παραγγελία καφετέριας) κερδίζοντας έτσι χρόνο, χρήμα και αξιοπρέπεια.

Διορισμοί

        Οι διορισμοί να πραγματοποιούνται  τον  Μάρτιο. Στο διάστημα αυτό και μέχρι το τέλος Ιουνίου οι εκπαιδευτικοί αυτοί λαμβάνοντας αποδοχές του 50% του μόνιμου διορισμού να παρακολουθούν οργανωμένο πρόγραμμα εισαγωγικής επιμόρφωσης. Στη συνέχεια υπό την καθοδήγηση του Μέντορά τους, να εντάσσονται στην σχολική ζωή σε σχολείο της περιοχής στην οποία διορίζονται. 
    Να συμμετέχουν στην εκπαιδευτική διαδικασία της τάξης παρακολουθώντας διδασκαλίες του σχολείου και πραγματοποιώντας πρακτικές ασκήσεις διδασκαλίας. Με αυτό τον τρόπο οι εκπαιδευτικοί θα είναι προετοιμασμένοι να ενταχθούν στην εκπαιδευτική διαδικασία από την έναρξη της επόμενης σχολικής χρονιάς. Αυτό καθίσταται περισσότερο αναγκαίο λόγω της ελλιπούς παιδαγωγικής κατάρτισης που λαμβάνουν οι εκπαιδευτικοί κατά την διάρκεια των Πανεπιστημιακών τους σπουδών. 

Προτάσεις
1. Καθιέρωση Πιστοποιητικού Παιδαγωγικής Κατάρτισης ως αναγκαία προϋπόθεση για την είσοδο στην εκπαίδευση.  
2. Όλοι οι διορισμοί μόνον μέσω ΑΣΕΠ. 
3. Ειδικό βάρος στην παιδαγωγική και τη γενική παιδεία. Αναμόρφωση πλήρως στο περιεχόμενο και τη διαδικασία των εξετάσεων ΑΣΕΠ, οι οποίες  να διεξάγονται ανά διετία.     
4. Θεσμός του «δόκιμου εκπαιδευτικού». Ο νεοδιόριστος μόνιμος εκπαιδευτικός παραμένει επί δυο έτη ως «δόκιμος εκπαιδευτικός».
5. Καθιέρωση  του θεσμού του Μέντορα του νεοδιοριζόμενου εκπαιδευτικού.
6. Τριμελής επιτροπή εισηγείται την παραμονή του δόκιμου εκπαιδευτικού στην εκπαίδευση ή την μετάταξή του στη διοίκηση. Θα γίνεται αξιολόγηση από τον Διευθυντή της σχολικής μονάδας, τον Μέντορα και τον Σχολικό Σύμβουλο. 
7. Από τους πίνακες επιτυχόντων του ΑΣΕΠ κάθε πρόσληψη για αναπλήρωση ή αντιμετώπιση των κενών, με βάση τη σειρά των ενδιαφερομένων.  
8. Μείωση δραστικά του αριθμού των ωρομίσθιων εκπαιδευτικών.
Εκδρομές
    Το πλαίσιο των σχολικών εκδρομών πρέπει να επαναπροσδιορισθεί, διότι αφ’ ενός μεν υποβαθμίζεται η έννοια «εκπαιδευτική εκδρομή» και αφ’ ετέρου  οι ευθύνες των συνοδών ξεπερνούν κάθε όριο. Στρουθοκαμηλίζουμε όλοι όταν στο πρόγραμμα της εκδρομής της Γ’ Λυκείου απουσιάζει η νυχτερινή διασκέδαση. Απλά μπαίνει έτσι μια θηλιά στο λαιμό των συνοδών εκπαιδευτικών. Το πρακτικό στο οποίο έχει καταγραφεί το πρόγραμμα της εκδρομής καθώς επίσης και η υπεύθυνη δήλωση του γονιού με τη μορφή που έχουν συνταχθεί δεν κατοχυρώνουν τον συνοδό διότι δεν προβλέπει μεταμεσονύκτια διασκέδαση,  κ.λ.π.
    Ο συνοδός εκπαιδευτικός θα πρέπει να αποζημιωθεί λαμβάνοντας το 75% αν εργασθεί αργία καθώς και υπερωριακά. Η υπηρεσία θα πρέπει να καλύψει αξιοπρεπώς την μεταφορά και την διαμονή του συνοδού εκπαιδευτικού και όχι να μετακυλύετε η δαπάνη του στο γενικό κόστος της εκδρομής πληρώνοντας για αυτόν οι μαθητές.

«Φυσικώς αδύνατοι  (Φ.Α.)
    Δημιουργία Σώματος εκπαιδευτικών εξεταστών «φυσικώς αδυνάτων» με κατάλληλη επιμόρφωση.  Επίσης να αλλάξει ο τρόπος δημιουργίας και λειτουργίας των εξεταστικών επιτροπών των « φυσικώς αδυνάτων».  Το προηγούμενο βράδυ του εξεταζόμενου μαθήματος να καλούνται εξεταστές π.χ. από την Μεσσηνία να ταξιδέψουν στην Αρκαδία και από την Λακωνία στην Μεσσηνία προκειμένου να εξετάσουν τους εκεί «φυσικώς αδύνατους». Ο εκπαιδευτικός και ο εξεταζόμενος αν είναι από τον ίδιο Νομό υπάρχουν πολλές πιθανότητες  να γνωρίζονται και τότε πολύ εύκολα  ο εξεταστής μπορεί να βάλει οποιοδήποτε βαθμό αφού πρόκειται για προφορική εξέταση.
    Έτσι θα σταματήσει η αμφισβήτηση, το σύστημα λόγω του αξιόπιστου πλέον θα αποβάλει τις «μαϊμούδες» Φ.Α. και αυτομάτως θα μειωθεί ο αριθμός των μαθητών αυτής της κατηγορίας.  Έτσι η διαδικασία αξιολόγησης των «φυσικώς αδυνάτων»  θα γίνει αξιόπιστη.
Επίσης καλό είναι να ενισχυθεί ο τρόπος χαρακτηρισμού «φυσικώς αδύνατος» με πιο αυστηρές και αντικειμενικές επιστημονικές επιτροπές. Ο αριθμός των φυσικώς αδυνάτων πανελλαδικά κάθε χρόνο πλησιάζει τις  2000 μαθητές.

Αποσπάσεις

      Αποσπάσεις να γίνονται με αίτηση του εκπ/κού και οι μοριοδοτήσεις να μην καταστρατηγούν το αξιόπιστο των μεταθέσεων δημιουργώντας αδικίες. Αυτός που παίρνει απόσπαση σε όλες τις περιπτώσεις να παίρνει τα μόρια της θέσης που πηγαίνει.  Πρέπει επιτέλους αυτή η «γελοιότητα» που λέγεται απόσπαση για τις ανάγκες της υπηρεσίας να τελειώσει.

Επιλογή στελεχών

    Θεωρώ ότι η κοινωνική δραστηριότητα και μια δομημένη συνέντευξη που θα αναδεικνύει την γνώση, την ικανότητα, την ηγετική φυσιογνωμία του αξιολογούμενου πρέπει να αποτελούν βασικά στοιχεία της αξιολόγησης.
    Αν η κοινωνική δραστηριότητα στην αξιολόγηση δεν λαμβάνεται σοβαρά τότε θα οδηγηθούμε σε μια κοινωνία αποστασιοποίησης που ο καθένας θα επιδιώκει τίτλους σπουδών κοιτάζοντας μόνο το βιογραφικό του. 
    Η επαναφορά  της συνέντευξης θα δημιουργούσε δημοκρατική προϋπόθεση και θα έπαιζε ρυθμιστικό ρόλο στην τελική επιλογή αν ήταν δομημένη , ήταν σε χέρια ειδικών και χρονικά ήταν τοποθετημένη στη διαδικασία επιλογής πριν την ψηφοφορία από τους Διευθυντές και Υποδιευθυντές.
     Για την δημιουργία στελεχών εκπ/σης να ιδρυθεί και να λειτουργήσει Σχολή Στελεχών Εκπαίδευσης οι απόφοιτοι της οποίας να στελεχώνουν τη διοίκηση της εκπ/σης. Χρήσιμο επίσης για τις αξιολογήσεις και επιλογές να δημιουργηθεί ένα Σώμα Αξιόπιστων Αξιολογητών.
     Καθιέρωση πιστοποιητικού διοικητικής ή καθοδηγητικής επάρκειας, ύστερα από επιμόρφωση και εξετάσεις για την επιλογή στελεχών διοίκησης της εκπαίδευσης.    

Αδικίες κατά τις πανελλήνιες εξετάσεις.

Α. Εύρος αναβαθμολόγησης
    Είναι απαράδεκτο και προκαλεί τεράστια αδικία στο μαθητή όταν κρίνεται η επιτυχία του για ελάχιστα μόρια να θεωρείτε μη αναβαθμολογήσιμο το γραπτό με  απόκλιση  12 μορίων μεταξύ των δύο βαθμολογητών π.χ.
 Α’ Βαθμολογητής   80 ή 16 
 Β’ Βαθμολογητής   92 ή 18,4
Η απόκλιση των 12 μορίων έχει διαφορετική βαρύτητα αν το μάθημα είναι Έκθεση ή Μαθηματικά.
    Το όριο των 12 μορίων που οδηγεί σε αναβαθμολόγηση χρειάζεται ψαλίδισμα και διαβάθμιση ανά μάθημα.
Β. Ειδικά μαθήματα & Φυσικώς αδύνατοι.  
    Αδικία είναι κάποιος που έχει επιλέξει ως ειδικό μάθημα τα Γερμανικά να ταξιδεύει π.χ. από την Καλαμάτα  στην Αθήνα και ο άλλος που έχει επιλέξει τα Αγγλικά να διαγωνίζεται στην Καλαμάτα.
    Αδικία είναι οι « φυσικώς αδύνατοι» των ΕΠΑΛ  να ταξιδεύουν π.χ. από την Καλαμάτα στην Πάτρα -επειδή ήταν δύο- ενώ οι «φυσικώς αδύνατοι» των Γενικών Λυκείων να εξετάζονται στην πόλη τους. 
    Θα μπορούσαν να εξετασθούν και αυτοί των ΕΠΑΛ από την ίδια επιτροπή που είχε δημιουργηθεί στο Νομό για τα Γενικά Λύκεια;


Ενστάσεις για το παραδοσιακό σχολείο

Βελτίωση των σχολικών βιβλίων και καθιέρωση της πολλαπλής επιλογής βιβλίου. Όταν στην αγορά κυκλοφορούν εξωσχολικά βιβλία πολύ καλύτερα των σχολικών τότε είναι βέβαιο ότι υποτιμάται το σχολικό βιβλίο.
Τα Μ.Μ.Ε., και κυρίως η τηλεόραση και τα δίκτυα των Η/Υ, δρουν ανταγωνιστικά προς το παραδοσιακό σχολείο. Οι μαθητές συνηθίζουν σε ένα περιβάλλον ταχείας εναλλαγής παραστάσεων  που αναπόφευκτα κάνουν ανιαρό τον σχολικό μαθησιακό χώρο. Άρα απαιτείται εκσυγχρονισμός και προγραμματισμένη χρήση εποπτικών μέσων. Ήρθε η ώρα να μας αποχαιρετήσει η κιμωλία και ο μαυροπίνακας.
Η κυριαρχία της εικόνας ελαττώνει τη χρήση του γραπτού λόγου. Παγκοσμίως έχει παρατηρηθεί η ελάττωση του γραπτού κειμένου.
Το φροντιστήριο και οι μέθοδοι που χρησιμοποιεί ακυρώνουν στην πράξη κάθε παιδευτική διάσταση της εκπαίδευσης, με αποτέλεσμα να αλλοιώνεται το παραδοσιακό σχολείο.
Ο μαυροπίνακας της τάξης να παραχωρήσει τη θέση του στην ψηφιακή οθόνη και τον αλληλεπιδραστικό «έξυπνο» πίνακα.
Οι μαθητές να εργάζονται στη βιβλιοθήκη σε ομάδες, να συλλέγουν, αξιολογούν, επεξεργάζονται, διαχειρίζονται και αξιοποιούν αποτελεσματικά τις πληροφορίες.
Η δομή του μαθήματος να αποχτήσει μορφή πολυεπιστημονική. 
Μείωση των μαθητών ανά τμήμα.
Δημιουργία τομεαρχών ειδικοτήτων και στα Γενικά Λύκεια.
Θεσμοθέτηση διεξαγωγής σεμιναρίων σε άκρως χρηστικά πράγματα. 
        Είναι εξαιρετικά προκλητικός ο αριθμός των σεμιναρίων  που είναι όλο στα ίδια και στα  ίδια, περιβαλλοντικής αγωγής και αγωγής υγείας και ξανά τα ίδια και τα ίδια. Διεξαγωγή σεμιναρίων εκπαίδευσης στην χρήση συσκευών σχολικών. Με κυρίως πρακτική άσκηση. Αντικείμενα: Φωτοτυπικό, Εκτυπωτής, Εκτυπωτής δικτύου, βιντεοπροβολέας και σύνδεση με Η/Υ , πλαστικοποιητής, συσκευή βιβλιοδεσίας σημειώσεων, συσκευή τηλεομοιοτυπίας.
Το ωράριο εργασίας του εκπαιδευτικού που υπηρετεί στο Λύκειο να είναι κατά δύο (2) ώρες λιγότερο από το ωράριο του εκπαιδευτικού που υπηρετεί στο Γυμνάσιο. 
Οι πολύτεκνοι να προηγούνται στη μετάθεση, να μην προηγούνται όμως και κατά την επιλογή σχολείου καθώς και στη βελτίωση οργανικής θέσης.

ΕΠΑΛ

 1. Η περιφέρεια πρέπει πλέον να αποφασίζει για τις ειδικότητες των ΕΠΑΛ σε συνεργασία με τους τοπικούς φορείς και τις ανάγκες του κάθε τόπου, και όχι οι εκάστοτε προϊστάμενοι και διευθυντές που αποφασίζουν ανάλογα για να βολέψουν το προσωπικό τους. Π.χ. στην Καλαμάτα έχουμε ειδικότητες που καρκινοβατούν με 4-6 παιδιά εδώ και είκοσι χρόνια και επιμένουμε να τις διατηρούμε. Ενώ αν είχαμε νέες ειδικότητες π.χ. συντηρητές αρχαιοτήτων, φύλακες μουσείων, τεχνίτες δικύκλων, τουριστικές ειδικότητες, ναυτιλιακές κ.α. θα μπορούσαν οι απόφοιτοι να βρουν πιο εύκολα δουλειά μιας και υπάρχει ζήτηση και δεν έχουμε τοπικά αποφοίτους.
 2. Δύο τύποι Λυκείων, Γενικό όπου θα υπάρχουν η Θεωρητική και η Θετική Κατεύθυνση, και το Τεχνολογικό όπου θα απορροφήσει την υπάρχουσα τεχνική εκπαίδευση και τεχνολογική κατεύθυνση.
 3. Θεμελιώδης στόχοι της Τεχνικής Εκπαίδευσης πρέπει να είναι η διαμόρφωση ολοκληρωμένων ανθρώπων, με άρτια γενική μόρφωση, με κριτική σκέψη και με επαγγελματικές δεξιότητες, για την ενεργή ένταξη τους στην κοινωνία και στην παραγωγική διαδικασία. 
ΚΕΣΥΠ      
                                                                                     
1. Το μάθημα του ΣΕΠ πρέπει να επεκταθεί και στα 2 τετράμηνα της Α' Λυκείου τουλάχιστον. Αλλιώς θα καταστρατηγούνται οι προθέσεις του Υπουργείου, το μάθημα θα ανατίθεται για συμπλήρωση ωραρίου και μόνο σε γυμναστές ή μαθηματικούς παρά τη σχετική εγκύκλιο ανάθεσης, οι μαθητές θα έχουν δίκιο να διαμαρτύρονται ότι δεν κάνουν ποτέ ΣΕΠ και είναι ανενημέρωτοι!

2. Θα πρέπει να υπάρχει τουλάχιστον ένα ΓΡΑΣΕΠ σε κάθε σχολικό συγκρότημα. Σε αυτή την περίπτωση όλες τις αναθέσεις του ΣΕΠ τις παίρνει ο συνάδελφος που υπηρετεί στο ΓΡΑΣΕΠ και λύνονται και τα προβλήματα που προανέφερα.
3. Οι περισσότεροι συνάδελφοι που υπηρετούν στα ΚΕΣΥΠ είναι υψηλών προσόντων και προφανώς επιδιώκουν μελλοντικά θέσεις στελεχών στην εκπαίδευση. Όμως με τα σημερινά δεδομένα η προϋπηρεσία στα ΚΕΣΥΠ δεν μετράει ως διδακτική (παρά τη συνεχή άμεση επαφή των στελεχών με τους μαθητές σε ατομικά ραντεβού ή ομαδικές συναντήσεις) με συνέπεια πολλοί εξαιρετικά προσοντούχοι συνάδελφοι να εγκαταλείπουν τα ΚΕΣΥΠ και να επιστρέφουν στην τάξη ή να παίρνουν θέσεις ΓΡΑΣΕΠ (όπου η προϋπηρεσία ακόμα και με 1 ώρα μάθημα μετράει στο σύνολό της ως διδακτική! ). Αποτέλεσμα είναι ουσιαστικά η κατασπατάληση πόρων που ξοδεύτηκαν για τις επιμορφώσεις τους και η μη αξιοποίηση τους από το σύστημα.

4. Ο χρόνος υποβολής του μηχανογραφικού καλό είναι συμπληρώνεται πριν από τις πανελλήνιες εξετάσεις. Η διαδικασία κατάθεσης του μηχανογραφικού μετά τις εξετάσεις ακυρώνει στην πράξη τις προσπάθειες ενημέρωσης του ΚΕΣΥΠ. Η κατάθεση του μηχανογραφικού πρέπει να προηγείται της ανακοίνωσης των βαθμών και η επιλογή πεδίου σχολών να γίνεται ελεύθερα από όλα τα πεδία από τα οποία μπορεί ο μαθητής να επιλέξει και όχι μόνο από δύο.
                                                                                                           Κ. Γ.
Μαρτυρίες  γονέων

(Το ερώτημα για προτάσεις για την εκπαίδευση είχε τεθεί το 2013.)
Α.
Θεόδωρε γεια σου,
    ως γονιός  δυο παιδιών, μιας τριτοετούς φοιτήτριας και ενός μαθητή τρίτης Λυκείου και υποψήφιου των Πανελληνίων έχω πολλές φορές προβληματιστεί για το εκπαιδευτικό μας σύστημα και τι θα μπορούσε να αλλάξει προς το καλύτερο. Θα τολμήσω να πω κάποια πράγματα:
Επαναφορά της μορφωτικής αυτοτέλειας της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και ιδιαίτερα του Λυκείου. Να μην αποτελεί το Λύκειο τον προθάλαμο των Ανώτερων και Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων. Να έχουν οι απόφοιτοι ένα απολυτήριο που να μετρά. 
Το σχολείο πρέπει να παρέχει γνώση αλλά και αγωγή ή αλλιώς εκπαίδευση και παιδεία.  
Σύγχρονες υλικοτεχνικές υποδομές και εποπτικά μέσα διδασκαλίας. 
Σύγχρονες μέθοδοι διδασκαλίας - Βιωματική μάθηση. 
Ο αριθμός των μαθητών σε κάθε τάξη να μην υπερβαίνει τους είκοσι. 
Σωστή στελέχωση με διδακτικό προσωπικό, που θα αξιολογείται και θα μετεκπαιδεύεται, επιμορφώνεται διαρκώς. 
Σεβασμός της αξιοπρέπειας των μαθητών. 
Ο εκπαιδευτικός να αποτελεί παράδειγμα προς μίμηση και πρότυπο για τους μαθητές του. 
Αξιοπρεπείς αποδοχές των εκπαιδευτικών, για να μην έχουν ανάγκη από τα ιδιαίτερα, για να συμπληρώσουν τον μισθό τους και να καλύψουν τις ανάγκες τους αλλά να αφοσιώνονται στο εκπαιδευτικό τους έργο.
Οι απουσίες των μαθητών στα Γυμνάσια, λύκεια να είναι μονό δικαιολογημένες και απουσίες ποινής από το σχολείο. Οι αδικαιολόγητες απουσίες δεν νομίζω να έχουν άλλο νόημα από αυτό της κοπάνας από το σχολείο.

     Θέματα που αφορούν στην διοίκηση και την λειτουργία των σχολικών μονάδων θα πρέπει να μεταφερθούν στην περιφέρεια. Από το Υπουργείο θα πρέπει να δίνεται ο γενικός σχεδιασμός καθώς και η χαραγμένη πολιτική για την παιδεία. Η εφαρμογή πρέπει να είναι ευθύνη της περιφέρειας. Για τον κίνδυνο που εγκυμονεί της άνισης ανάπτυξης από περιφέρεια σε περιφέρεια το Υπουργείο πρέπει να έχει το γενικό έλεγχο και την επιτήρηση.
                                                                                                                                 Φ. Ε.
Β.

Θόδωρε καλημέρα
    Οι  σκέψεις που θα μπορούσα να κάνω (λόγω διαφορετικής ειδικότητας)  είναι σε συνάφεια με το δικό μου τομέα και πιο συγκεκριμένα εννοώ τον προβληματισμό πάνω στη χρησιμότητα απασχόλησης κοινωνικών λειτουργών ή ψυχολόγων στα σχολεία με στόχο την πρόληψη, τη συνεργασία με την οικογένεια αλλά και την έγκαιρη αντιμετώπιση θεμάτων.
    Επίσης θεωρώ πολύ χρήσιμη την ενίσχυση του τομέα της ερευνητικής δραστηριότητας στο πλαίσιο της πρωτοβάθμιας ή δευτεροβάθμιας παιδείας .
    Τέλος μήπως είναι καιρός να σκεφτούμε το σχολείο ως μια μικρή κοινότητα-κύτταρο της ευρύτερης τοπικής κοινωνίας όπου θα μπορούσε να γίνεται ζύμωση προβληματισμού για σοβαρά θέματα όπως εκείνο της έμμεσης καταστρατήγησης των δικαιωμάτων του παιδιού ή  της στρέβλωσης εννοιών όπως για παράδειγμα η ωραιοποίηση της έννοιας της παιδοεκπόρνευσης μέσα από την χρήση του όρου παιδοφιλία κοκ.? 
Α. Ρ.

Γ.
 Θεόδωρε σου παραθέτω κάποιες προτάσεις-σκέψεις μου:

Γενικά για την Εκπαίδευση

1. Θεωρώ απαραίτητη την εισαγωγή στα σχολεία όλων των βαθμίδων ενός ψυχολόγου και ενός κοινωνικού λειτουργού που θα βοηθήσει τόσο τα παιδιά όσο και τους εκπαιδευτικούς στην μεταξύ τους επικοινωνία αλλά και στην γενικότερη ομαλή λειτουργία του σχολείου. Αν δεν είναι δυνατή η τοποθέτηση σε κάθε σχολείο των ειδικοτήτων αυτών, τουλάχιστον στα μεγάλα αστικά κέντρα όπου υπάρχει μεγάλος αριθμός μαθητών, τα κοινωνικά και κατ' επέκταση και ψυχολογικά  προβλήματα είναι πιο έντονα θεωρώ πως είναι απαραίτητη.

2. Σε όλους τους νέους Καλικρατικούς δήμους τουλάχιστον ένα σχολείο από όλες τις βαθμίδες  και τις κατευθύνσεις, δηλ.  1 νηπιαγωγείο, 1 δημοτικό, 1 γυμνάσιο, 1 ΓΕΛ, 1 ΕΠΑΛ.

3. Η πρόσληψη (μόνιμου και μη) εκπαιδευτικού προσωπικού να φύγει από την Κεντρική Διοίκηση και να περάσει στην Περιφέρεια, η οποία θα είναι και υπεύθυνη και για την διαχείριση του (μεταθέσεις, αποσπάσεις, μετατάξεις).


Α' Α/θμια Εκπ/ση

1. Έναρξη μαθημάτων στα δημοτικά σχολεία στις 9.00 π.μ με αντίστοιχη διευκόλυνση του γονέα στην εργασία του.
2. Καθολική εφαρμογή του ολοήμερου δημοτικού σχολείου, υποχρεωτική φοίτηση όλων των μαθητών του δημοτικού.
3. Εισαγωγή μαθημάτων που τα παιδιά θα παρακολουθούσαν στην παραπαιδεία (ξένες γλώσσες , αναγνωστήρια-φροντιστήρια) και δραστηριοτήτων όπως αθλητισμός εικαστικές τέχνες κ.α. και κατάργηση της λεγόμενης ευέλικτης ζώνης που έχει καταντήσει η ώρα του παιδιού στα περισσότερα ολοήμερα.

Β' Β/θμια Εκπ/ση 

Γυμνάσιο
1.  Καθολική εφαρμογή και υποχρεωτική φοίτηση των μαθητών στο Ολοήμερο Γυμνάσιο.
2. Πιστοποίηση ξένης γλώσσας μέσα από το σχολείο με ανάλογες εξετάσεις (Βλέπε Κρατικό Πτυχίο Γλωσσομάθειας) υπό την εποπτεία της Περιφέρειας.
3. Πιστοποίηση Χρήσης Η/Υ μέσα από το σχολείο με εξετάσεις τύπου ECDL πάλι υπό την εποπτεία της Περιφέρειας.
4.  Εκσυγχρονισμός των προγραμμάτων σπουδών των γυμνασίων με εφαρμογή 3 κατευθύνσεων στην Β' & Γ' Γυμνασίου (Θεωρητική, Θετική, Τεχνική)

 Λύκειο 
1. Κατάργηση των εξετάσεων εισαγωγής στην Γ'/θμια Εκπ/ση και μεταφορά τους στα ΑΕΙ και ΑΤΕΙ.
2. Ενδυνάμωση και ανανέωση του θεσμού της Ενισχυτικής Διδασκαλίας αυτό μπορεί να γίνει ως εξής:
α)    Σύμβουλος Επίδοσης π.χ. ο εκάστοτε υπεύθυνος τμήματος να παρακολουθεί τις επιδόσεις των μαθητών και στα άλλα μαθήματα και να συμβουλεύει αυτούς και τους γονείς σε ποια μαθήματα χρειάζεται βοήθεια το παιδί.
β)   Εποπτεία και οργάνωση του θεσμού από την Περιφέρεια.
γ)    Αν δεν είναι δυνατή η λειτουργία σε κάθε Λύκειο του θεσμού, τουλάχιστον 1 σε κάθε Δήμο.
δ)    Πρόσληψη μόνο αδιόριστων εκπαιδευτικών για να δοθεί και κάποια έστω και μερική λύση στο πρόβλημα της ανεργίας που μαστίζει τον κλάδο μας.                                                                                                                                              
Α. Φ.





Δ.
Φίλε Θόδωρε παρακολουθώ μαθήματα στο ανοικτό πανεπιστήμιο.
    Σε μια συνάντηση που είχα με τον καθηγητή στην Πάτρα τον περασμένο μήνα μαζί και με άλλους συμφοιτητές, μας προσέγγισε ένας καθηγητής και μας πρότεινε να παρακολουθήσουμε εάν θέλαμε δικτυακά φροντιστήριο μαθηματικών. 
    Ήμουν επιφυλακτικός στην αρχή αλλά έκανα μια προσπάθεια και μπήκα στο site από περιέργεια να δω πως ακριβώς λειτουργούσε αυτό αφορά το σχολείο του μέλλοντος.
    Η ενισχυτική διδασκαλία στο γυμνάσιο και λύκειο είναι κάτι παραπάνω από απαραίτητη . Παρακάτω περιγράφω πως θα μπορούσε να λειτουργήσει.
    Ένας καθηγητής (εκπαιδευμένος ) λύνει την τάδε άσκηση στα μαθηματικά ή στην φυσική ή στην χημεία ή στην βιολογία ή και στα αρχαία ακόμη μπροστά σε μία κάμερα. Αυτό μπορεί να γίνεται online  και μετά  να αποθηκεύεται. Ο μαθητής θα μπορεί να παρακολουθεί το μάθημα όποτε τον βολεύει, θα μπορεί να κάνει pouse, για να κρατάει σημειώσεις, θα μπορεί να στέλνει email στον καθηγητή για απορίες. Θα έχει την δυνατότητα να έχει όλες τις παραδόσεις διαθέσιμες όποτε θέλει κατά την διάρκεια  του έτους για τα μαθήματα που τον ενδιαφέρουν.
    Τώρα θα προσπαθήσω να προσδιορίσω το κόστος για την ενισχυτική διδασκαλία.
Α) Ο μισθός του καθηγητή. 
    Θα μπορεί να είναι ο ίδιος καθηγητής που εργάζεται στο σχολείο, με την έννοια της υπερωρίας, ή ένας δεύτερος καθηγητής που θα συνεργάζεται με τον πρώτο για πιο εύρυθμη λειτουργία.
Β) Ο τεχνολογικός εξοπλισμός. 
    Εδώ θα μπορούσαν να συμβούν δυο πράγματα. Μπορεί να χρησιμοποιείται ο εξοπλισμός του σχολείου (ένας server και μια κάμερα) ή τον εξοπλισμό και την συντήρηση του να τον διαθέτει ο δεύτερος καθηγητής απαλλάσσοντας έτσι το σχολείο από αυτά τα έξοδα. 
Γ) Το κόστος θα μπορούσε να καλύπτεται από το σχολείο εξ ολοκλήρου η με μια υποτυπώδη συνδρομή του μαθητή.
Δ) Αυτό θα μπορούσε να το αναλάβει και ο κάθε δήμος ξεχωριστά ή  πολλά σχολεία να συνεργαστούν  σε επίπεδο περιφέρειας.
Β. Δ. 
                                                                                                                
Τελικά συμπεράσματα.
Τα 3 βασικά προβλήματα της παιδείας και προτάσεις  για την επίλυσή τους.
 «Πρώτο πρόβλημα. Δωρεάν παιδεία δεν έχουμε. Το κόστος είναι αβάστακτο για τη μέση και φτωχότερη οικογένεια». 
Για αυτό…
Για όσους φοιτητές το χρειάζονται, το κράτος να δίνει άτοκα δάνεια για την κάλυψη των αναγκών στέγης και εστίασης. Τα δάνεια αυτά θα αποπληρώνονται μέσω φορολογίας, όταν και εφόσον πιάσει δουλειά ως απόφοιτος. Το σύστημα αυτό εφαρμόζεται εκτεταμένα στις βόρειες χώρες της Ευρώπης.
Με το Εθνικό Απολυτήριο, να σταματήσει η βαρβαρότητα των πανελληνίων εξετάσεων και να απαλλαγεί η οικογένεια από το φροντιστηριακό κόστος. Ο φοιτητής δεν θα αγωνίζεται με το διπλανό του για μια θέση, αλλά θα αγωνίζεται για να φτάσει σε ένα ελάχιστο επίπεδο γνώσεων. Τα μαθήματα για το Εθνικό Απολυτήριο θα είναι τα μισά από τα σημερινά, με έμφαση στα βασικά εφόδια για το νέο».
Κάθε νέος που παίρνει Εθνικό Απολυτήριο, θα μπορεί να εισάγεται σε ΑΕΙ και ΤΕΙ. Θα υπάρχει εγγυημένο ποσό από το κράτος, το οποίο θα κατευθύνεται στο δημόσιο Ίδρυμα που θα τον δέχεται. 
Ο υποψήφιος θα εισάγεται όχι σε Τμήμα, αλλά σε Σχολή, για να επιλέξει σε επόμενη φάση την επαγγελματική του κατεύθυνση. Δεν θα υποχρεώνεται να αποφασίζει το επαγγελματικό του μέλλον στα 15 του χρόνια, αλλά αργότερα, μέσα στο ίδιο το Ίδρυμα».
«Δεύτερο πρόβλημα. Πρόβλημα είναι το ίδιο το σχολείο για τα παιδιά». 
    «Αντί για χαρά, βιώνουν το βάρος των υπερβολικά πολλών μαθημάτων, το βάρος των βιβλίων, το βάρος των ωρών διαβάσματος, των εξετάσεων της ανούσιας αποστήθισης, το βάρος της ισοπέδωσης της προσωπικότητάς τους και των ταλέντων τους την έλλειψη άσκησης και πολιτισμού. 
Γι’ αυτό…
Προτείνουμε αλλαγή του αναλυτικού προγράμματος, λιγότερα και ουσιαστικότερα μαθήματα.
Προτείνουμε το Ολοήμερο Σχολείο, που θα του εξασφαλίζει πολιτισμό, αθλητισμό αλλά και την απαραίτητη ενισχυτική διδασκαλία, ώστε όταν φτάσει σπίτι να μη χρειάζεται να ανοίξει καν την τσάντα του. Και πάλι θα μειωθεί δραστικά το κόστος για τους γονείς».
 «Τρίτο πρόβλημα. Το σχολείο σήμερα είναι ξένο προς τις ανάγκες της Ελλάδας, της οικογένειας, του μαθητευόμενου. Ξένο προς τις ανάγκες μιας νέας παγκόσμιας εποχής». 
α) Πρώτη πρόκληση που πρέπει να αντιμετωπίσουμε είναι οι παγκόσμιες αλλαγές, όπως είναι η κλιματική αλλαγή. 
Για αυτό… 
το πρόγραμμα σπουδών, από το σχολείο μέχρι τα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ, θα πρέπει να συνδεθεί με ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης: αυτό της Πράσινης Ανάπτυξης της οικονομίας της γνώσης και της πληροφορίας. Θα συνδέει τα όνειρα των νέων με νέα επαγγέλματα, ανταγωνιστική Ελλάδα, ποιοτικά προϊόντα στη γεωργία, τις κατασκευές, την ενέργεια μέχρι και τον τουρισμό. Θα εξασφαλίζει δημιουργικές και καλοπληρωμένες δουλειές, αντίστοιχες με τα ενδιαφέροντα και τις σπουδές τους. 
β) Δεύτερη πρόκληση είναι η πρόκληση της παγκόσμιας οικονομίας. Ο εργαζόμενος ανταγωνίζεται σε μια παγκόσμια αγορά. Οφείλουμε να είμαστε ικανοί και συλλογικά και ως άτομα ως προσωπικότητες, ώστε να ανταποκριθούμε στις νέες αυτές απαιτήσεις. 
Για αυτό… 
Η απόκτηση πιστοποιητικού επάρκειας στη χρήση διαδικτύου και γνώσης ξένης γλώσσας πρέπει να γίνεται μέσα στο σχολείο. 
Τα μαθήματα για το Εθνικό Απολυτήριο θα είναι τα μισά από τα σημερινά, με έμφαση στα βασικά εφόδια για το νέο. Η γλώσσα μας, τα ελληνικά, και τα μαθηματικά, η γλώσσα της νέας εποχής των υπολογιστών, είναι βασικά εφόδια, που πρέπει να έχουν σε υψηλό επίπεδο τα παιδιά για να βγουν με δυνατότητες στο σύγχρονο ανταγωνιστικό κόσμο. 
Κάθε Ελληνικό Πανεπιστήμιο πρέπει να έχει τη διεθνή του διάσταση. 
γ) Τρίτη μεγάλη πρόκληση, η μετανάστευση. Όλα τα παραπάνω έχουν ακόμη μεγαλύτερη σημασία σε μία εποχή μεγάλης κινητικότητας πληθυσμών, που κάνει τις κοινωνίες μας πολυπολιτισμικές. Σ’ αυτούς πρέπει να απαντήσουμε μέσα από το εκπαιδευτικό μας σύστημα με τον Ισοκράτη: Έλληνας είναι ο της ελληνικής παιδείας μετέχων. 

Αντί επιλόγου…
  Αποσπάσματα από γράμμα φινλανδού μαθητή προς τον έλληνα φίλο του μαθητή Σωκράτη.             
    Κατ' αρχάς, θα πρέπει να σου πω ότι εμείς εδώ στη Φινλανδία, από την 1η μέχρι και την 9η τάξη πηγαίνουμε στο ίδιο ενιαίο ολοήμερο σχολείο. 

    Σε κάθε περίοδο οι μαθητές έχουν το δικαίωμα, μέσα από τα προσφερόμενα μαθήματα, να κάνουν τη δική τους επιλογή και να δημιουργήσουν το δικό τους πρόγραμμα μαθημάτων. Υπάρχουν κάποια μαθήματα που είναι υποχρεωτικά, όμως η χρονική κατανομή είναι δουλειά του μαθητή.
    Για να το καταλάβεις, αυτό που θα πρέπει να σου πω είναι ότι παρότι είσαι π.χ. στη δεύτερη τάξη, μπορείς, αν θέλεις, να παρακολουθήσεις κάποια μαθήματα της πρώτης ή και της τρίτης τάξης. Η επιλογή είναι δική σου υπόθεση και εξαρτάται από τη διάθεση, την όρεξη και τις προθέσεις σου. 
    Δεν έχουμε καθόλου ιδιωτικά σχολεία, ούτε ειδικά ή ελίτ σχολεία υπεροχής. Στο ίδιο σχολείο μ' εμένα πηγαίνει και η κόρη του πρωθυπουργού μας, του προέδρου της ΝΟΚΙΑ, του θυρωρού μας, και πολλά άλλα παιδιά με αναπηρίες, καθώς και τα παιδιά μεταναστών. Θεωρούμε ότι ενσωμάτωση, κοινωνικοποίηση και μάθηση πάνε μαζί».

     Σε όλα τα σχολεία μας τα πρότυπα είναι οι καλύτεροι, αλλά όπως είναι δομημένο το σύστημά μας, μη νομίσεις ότι όσοι δεν είναι πρώτοι υποφέρουν και νιώθουν μειονεκτικά. Το αντίθετο μάλιστα, οι καλύτεροι παρακινούν τους υπόλοιπους προς τα πάνω και ο καθένας, με τη βοήθεια φυσικά των δασκάλων μας, προσπαθεί να ξεπεράσει τον εαυτό του, αντί να απογοητευτεί και να πέσει στην αδράνεια.

    Η παιδεία είναι εντελώς δωρεάν μέχρι και την αποφοίτηση από το Πανεπιστήμιο ή το Πολυτεχνείο. 

    Λένε μάλιστα πως στα σχολεία μας στη Φινλανδία η σχολική βία είναι ανύπαρκτη, σε βαθμό ανησυχητικό.

    Το ότι είμαστε στο ίδιο σχολείο παιδιά από τόσο διαφορετικά κοινωνικά στρώματα, νομίζω πως μας βοηθάει στο να μαθαίνουμε να σεβόμαστε και να εκτιμάμε ο ένας τον άλλον ανεξάρτητα από το πόσα λεφτά έχει ο μπαμπάς, ανεξάρτητα από τις πνευματικές και σωματικές αναπηρίες ή από το τι χρώμα έχει η επιδερμίδα μας.

    Το πόσα λεφτά θα βγάζουν είναι σημαντικό αλλά όχι το σημαντικότερο κίνητρο».
Αυτό μπορεί να εξηγεί και το ότι, η Φινλανδία είναι η χώρα με το χαμηλότερο δείκτη διαφθοράς στον κόσμο. Οι δάσκαλοί μας παίρνουν πολύ λιγότερα λεφτά από τους Γερμανούς και τους Γάλλους, δεν έχουν το καλύτερο αυτοκίνητο, αλλά όμως αυτό δεν τους εμποδίζει να αγαπούν αυτό που κάνουν. Νομίζω πως η κακή παιδεία και διαφθορά πάνε χέρι- χέρι.

    Τώρα θα σου περιγράψω πως περνάω την ημέρα μου. Στις 8 αρχίζει το σχολείο μέσα στην τάξη και χωρίς συγκεντρώσεις στο προαύλιο, όπου μέσω ηχείων ακούμε μια εισαγωγική ομιλία αν πρόκειται για κάποια επέτειο, αλλά συνήθως ακούμε μόνο λίγη μουσική για περισυλλογή και ψυχολογική προετοιμασία για το μάθημα. Κάθε μαθητής κάθεται σε ένα θρανίο - τραπεζάκι, που δεν είναι πάντα το ίδιο, επειδή σε εμάς δεν αλλάζουν αίθουσα οι δάσκαλοι αλλά οι μαθητές.

    Κάθε δάσκαλος έχει τη δική του αίθουσα και νομίζω πως είναι σωστό, διότι εκεί μέσα έχει τα προσωπικά του αντικείμενα. Κάθε τάξη έχει διαφανοσκόπιο, ραδιόφωνο, τηλεόραση, βίντεο και έναν Η/Υ συνδεδεμένο με το Διαδίκτυο. Ο δάσκαλος υποδέχεται τα παιδιά στην τάξη του σαν οικοδεσπότης. 

    Η φιλοσοφία μας είναι πως κάθε μαθητής είναι υπεύθυνος για τη μάθηση του. Παρότι θεωρούμε ότι ο μαθητής μαθαίνει μόνο γιατί το επιθυμεί ο ίδιος, υπάρχουν κάπου - κάπου μικρά τεστ αλλά περισσότερο για κίνητρο υποκίνησης. 
    Για τα τεστ δεν υπάρχει συγκεκριμένος χρόνος. Όποιος τελειώσει πάει στο σπίτι του. Οι καθηγητές, συνήθως δεν επιτηρούν καθόλου αλλά κανείς μας δεν διανοείται να μιλήσει ή να αντιγράψει γιατί θεωρείται μεγάλη ντροπή επιδόσεων.

    Μετά το σχολείο πηγαίνω στο σπίτι, συνήθως χωρίς την τσάντα μου, αφού εκεί θα κάνω εντελώς διαφορετικά πράγματα από αυτά που έκανα στο σχολείο.»

    Είμαι πολύ περίεργος να μάθω πως είναι το δικό σας σύστημα και πως περνάτε την ημέρα σας.

    Με ρώτησες πόσο έχει σ' εμάς το τελευταίο μοντέλο της NOKIA, και το Touareg της VW, ειλικρινά δεν ξέρω γιατί δεν έχω κινητό και ο μπαμπάς μου έχει ένα παλιό τζιπ, διότι εμείς στη Φινλανδία έχουμε χιλιάδες χιλιόμετρα χωματόδρομων. Πάντως, το καλοκαίρι που ήμουν στη Ρόδο, είδα πολλά πανάκριβα τζιπ και σκέφτηκα πως μάλλον θα τα χρειάζονται για να πηγαίνουν για σαφάρι στη Σαχάρα, διότι το νησί δεν έχει και τόσους πολλούς δρόμους.

    Στον ελεύθερο χρόνο μου προτιμάω να πάω στη βιβλιοθήκη της γειτονιάς μου, να σερφάρω λίγο στο Ιντερνέτ, να πάω για σκι ή πατινάζ στον πάγο με τους φίλους μου και τις λίγες ώρες την εβδομάδα που βλέπω τηλεόραση, προτιμάω να δω κανένα ντοκιμαντέρ για την ιστορία σας και άλλες μακρινές χώρες, που δεν έχω πάει. Όπως άκουσα, σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο, είμαστε η χώρα με τη χαμηλότερη τηλεθέαση στην Ευρώπη. Ξέχασα, δε, να σου πω ότι εκτός της σχολικής, σε κάθε γειτονιά μας υπάρχει μια δημόσια βιβλιοθήκη και δεν υπάρχει μαθητής που να μην έχει μια δανειστική ταυτότητα βιβλίων ή σύνδεση με το ιντερνέτ.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου